ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ: ಅಂದು ಮತ್ತು ಇಂದು
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಆಗಸ್ಟ್ 15 ಬಂದಾಗ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜ ಹಾರುತ್ತದೆ. ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಗೀತೆಗಳು ಮೊಳಗುತ್ತವೆ. ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು, ಕಚೇರಿ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದ ಅನೇಕ ಮಹನೀಯರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ತ್ಯಾಗವನ್ನು ನಾವು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ. ನಾವು ಪಡೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅರ್ಥವೇನು, ಅಂದು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಕಂಡ ಕನಸುಗಳ ಭಾರತ ಇಂದು ಹೇಗಿದೆ, ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನಾವು ಯಾವ ರೀತಿಯ ದೇಶವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಯೋಚಿಸುವ ದಿನವೂ ಆಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಧರ್ಮ, ಜಾತಿ, ಭಾಷೆ ಅಥವಾ ಸಮುದಾಯದ ಹೋರಾಟದ ಫಲವಲ್ಲ. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹಿಂದೂ, ಮುಸ್ಲಿಂ, ಕ್ರೈಸ್ತ, ಸಿಖ್, ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಆದಿವಾಸಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಸಮುದಾಯಗಳ ಜನರು ತಮ್ಮದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ಅನೇಕರು ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸಿದರು, ಹಿಂಸೆ ಎದುರಿಸಿದರು, ತಮ್ಮ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಸುಖವನ್ನು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರು. ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿದರು. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರ ಹೆಸರುಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ; ಆದರೆ ಹೆಸರು ದಾಖಲಾಗದ ಸಾವಿರಾರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ತ್ಯಾಗವೂ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕಥೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಅಂದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದವರ ಕನಸು ಕೇವಲ ವಿದೇಶಿ ಆಡಳಿತದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯುವುದಷ್ಟೇ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನು ಗೌರವದಿಂದ ಬದುಕಬೇಕು, ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬಾರದು, ತನ್ನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ತಾನೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಆಶಯವೂ ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇತ್ತು. ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶದ ಭೇದಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ದೇಶದ ಜನರು ಒಂದಾಗಿ ನಿಂತಾಗಲೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹೋರಾಟ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ಆ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಸಂದೇಶ ಇಂದಿಗೂ ನಮಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಇಂದು ನಾವು ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರು. ನಮ್ಮದೇ ಸಂವಿಧಾನವಿದೆ. ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕಿದೆ. ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ. ನಮ್ಮ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಹಕ್ಕಿದೆ. ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುತುಗಳು. ಆದರೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕೇವಲ ಕಾನೂನಿನ ಹಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಅಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ, ಗೌರವದಿಂದ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದೊಂದಿಗೆ ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನೂ ನೋಡಬೇಕು. ಇಂದು ಕೊಲೆ, ದರೋಡೆ, ಅತ್ಯಾಚಾರ, ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯ, ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ಹಿಂಸೆ, ಮಾದಕ ವ್ಯಸನ, ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಸಮಾಜದ ಶಾಂತಿಗೆ ಸವಾಲಾಗಿವೆ. ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಡೆಯುವ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ನೋಡಿದರೂ ಮಾತನಾಡಲು ಹೆದರುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಅಧಿಕಾರ, ಹಣ ಅಥವಾ ಪ್ರಭಾವದ ಮುಂದೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಧ್ವನಿ ದುರ್ಬಲವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಹಕ್ಕಿಗಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಲು ಭಯಪಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದ್ದರೆ, ನಾವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಜನರನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಕೂಡ ಚಿಂತೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ, ಮುಸ್ಲಿಂ, ಕ್ರೈಸ್ತ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಸಮುದಾಯದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿರಲಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಈ ದೇಶದ ಸಮಾನ ನಾಗರಿಕರು. ಒಬ್ಬರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಭಿನ್ನ ನಂಬಿಕೆಗಳಿದ್ದರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬದುಕುವುದು ಭಾರತದ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ. ನಮ್ಮ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ದೌರ್ಬಲ್ಯವೆಂದು ನೋಡುವ ಬದಲು ಅದನ್ನೇ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಬಲವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಎಂದರೆ ನಮಗೆ ಇಷ್ಟ ಬಂದಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರದಂತೆ ಬದುಕುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ. ಮಾತನಾಡುವ ಹಕ್ಕು ನಮಗಿದೆ ಎಂದರೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ ಎಂದರೆ ಸುಳ್ಳು ಸುದ್ದಿ ಹರಡುವ ಅಥವಾ ದ್ವೇಷ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಧರ್ಮದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ ಎಂದರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ನೋಡುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಹಕ್ಕಿನ ಜೊತೆಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೂ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಕೈಯಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿವೆ. ಒಂದು ಸುದ್ದಿ ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಜನರನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪರಿಶೀಲಿಸದ ಸುದ್ದಿಗಳು, ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ದ್ವೇಷ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಸಂದೇಶಗಳು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ವಿವೇಕ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವು ಬಡತನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ಶಿಕ್ಷಣದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ವ್ಯಸನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ಯುವಕರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಕಾಶ ದೊರಕುವುದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ನ್ಯಾಯಯುತ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುವುದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ. ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಭಾಷೆ ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ತಾನು ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸದ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವುದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ.
ಅಂದು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ನಮಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಇಂದು ಆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಮ್ಮದು. ದೇಶವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಕೆಲಸ ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದದ್ದಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಿದೆ. ಕಾನೂನನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡದಿರುವುದು, ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು, ಮಕ್ಕಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು, ಪರಿಸರವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿರುವವರಿಗೆ ನೆರವಾಗುವುದು ಕೂಡ ದೇಶ ಸೇವೆಯೇ.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನದಂದು ನಾವು ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸುವಾಗ ಆ ಧ್ವಜದ ಕೆಳಗೆ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನ ಗೌರವವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಶಕ್ತಿ ಒಬ್ಬರಲ್ಲ, ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿದೆ. ಧರ್ಮ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು, ಭಾಷೆ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು, ಜೀವನಶೈಲಿ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು, ಆದರೆ ದೇಶ ಒಂದೇ. ನಮ್ಮ ಭಿನ್ನತೆಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಕಾರಣವಾಗದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವಿಸುವ ಅವಕಾಶವಾಗಬೇಕು.
ಅಂದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆ ತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿತು. ಇಂದು ಆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಮತ್ತು ಅದರ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ತಲುಪಿಸಲು ನಮ್ಮ ಪೀಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊತ್ತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕುವ ಸಮಾಜ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ ನ್ಯಾಯ ದೊರೆಯುವ ದೇಶ, ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವ ಪರಿಸರ, ಯುವಕರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ಇರುವ ಭಾರತ ನಿರ್ಮಾಣವಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕನಸು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಒಂದು ದಿನದ ಹಬ್ಬವಲ್ಲ; ಅದು ಪ್ರತಿದಿನ ಬದುಕಬೇಕಾದ ಮೌಲ್ಯ. ಅಂದು ನಮಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದೊರೆಯಿತು. ಇಂದು ಆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನ್ಯಾಯ, ಸಮಾನತೆ, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಳಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಮ್ಮದು. ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ನಾವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕೇವಲ ಆಚರಿಸಿದವರಲ್ಲ, ಅದರ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬದುಕಿಸಿದವರಾಗಿರಬೇಕು.
ಡಿ.ಎಸ್.ಐ.ಬಿ ಪಾಣೆಮಂಗಳೂರು
